r/schwiiz • u/SchoggiToeff • 3d ago
INITIATIVE Warum bettet mr i dä Chiile eigentli s "Eusi Papi" uff Hochdüütsch?
Warum bettet mr i dä Chille eigentli s "Vater Unser"/"Unser Vater" uff Hochdüütsch? Da sich doch scho chli 'Schizro' oder nöd?
Das isch s Gebet vo "euisem"* Herr und Gott. S verbindete Element vo dä Chrischteheit wo jede Chrischt i sinner Sprach kennt. Und mir Schwiizer Glünngis bruched däzue nöd emel öisi eigeti Sprach! D SPrach vom Herz und dä Emotione i freudige wie i truurige Zyyte. Die Sprach wo mr üs drin geborge fühle. D Sprach wo mer au mit euisem Mami und Papi redet und d Sprach womer bruchet um mit üssere Fründe und Kollege z'rede. D Sprach wo mer öis dihei und verbunde fühlet wenn mer sie irgendwo uff dä Welt ghört rede.
Warum die Dischtanz? Warum die frömdi Sprach? Warum die Formalität, wenn mr suscht ja mit em Gott per Du sind und er euise Fründ isch? Redet so an Maa mit sim Fründ, redet mr so vo Aagsicht uf Aagsicht (2. Mose 33,11)? Nei! Selbscht mit üssem Chef oder Cheffin, miteme Polizischt oder änere Richterin redet mr Schwiizerdüütsch.
*) Natürli sind nöd alli Schwiizer Chrischte oder Gläubig.
9
u/Extra_Veterinarian_9 3d ago
Well de Gott sälber d Walliser nid vrstoht und gfunde het das mrs doxh uf Hochdütsch macht.
1
u/SchoggiToeff 3d ago
Aber das mir Üsserschwwizer bi dem Gugus mitmache müend findi dänn gar nöd flott. Wiiter emeal liided mir alli, wills Wallis än choge cheibe Chabis macht. Jetzt isch denn langsam gnue Höi dunne: Infantino, Grans Montana, A9-Debakel, Helikopter-Vetterliwirtschaft.
5
u/ElKrisel 3d ago
u/SchoggiToeff in 2026 isch angers
4
u/SchoggiToeff 3d ago
Mach eine uf Prof Leonard. Gib mr no foif Jahr und ich Verchauf dänn au mini Seel an höchscht büütende. Dammi siech, jeds mueni aber zerscht no ä Chile gfinde wo mi als Prieschter wott.
3
u/No-Love-1222 3d ago
Nur trottel glaubed anen space daddy und gend id pedo chile. Tritt uus. Ich han meh angst vo hirnis wo anenn gott glaubet als vor echte wahnsinnige wo alli kille wennd euch religiose chan me ned en millimeter traue. Und wer heut no anen gott glaubt demm chammer eh nid traue. Ihr würed mich und meinersgleichen sofort kille wenn ihrd chance hetted
0
u/SchoggiToeff 3d ago edited 3d ago
Wo sölli usstrette?
Edit: Abwwähl isch kein Antwort. Cha nöd ustrette woni nöd debi bin.
2
u/TimeTeleporter 3d ago
Chamer guet dänke dass ds no vom Luther überegschwappt isch cho. Git ja ono viu Chilelieder uf Hochdütsch.
1
2
u/Automatic-Steak6621 3d ago
weiss nöd..hett aber en frag an papi:
er kreiert s universum, stetig expandierend mit allne universä etc. und offebart sich eus nur ide Bronze-ziit im Nahoste…werum nöd au grad in china oder südamerika?…frögen das doch emal..
2
2
u/Chefblogger 3d ago
naja früher war alles latein und keiner der normalsterblicher hats verstanden 😂😂 andere frage wer geht 2026 no id chirchä - bete chame au dehei wem me a de hafechäs glaubt
1
u/SchoggiToeff 3d ago
Abbe me gwüssed Alter sterbet leider dini Tanten, Unggle, und Eletere vo dir und dine Kollege. Git zwar nammig es warm Esse und mr trifft sich wieder, aber Hochziite sind dän sch s freudigere Erreigniss.
1
2
u/Psychological-Ad1049 3d ago
git sichr lüt wo ds uf irem Dialäkt ufsäged.
Fürchterlech wie guet KI scho Walisrtitsch cha;
Unsra Vatter im Himmel,
heiligs sig din Nama.
Din Rich chun.
Din Wille gscheji, wie im Himmel, eso o uf der Ärdu.
Gib is hitu ds täglich Brot.
Und vergib is üsri Schuld,
win ou mir vergä dene, wo an is schuldig wordu sind.
Und fier is nit in Versuechig,
sunder erlös is vom Bösu.
Denn din isch ds Rich, di Chraft und di Herrlichkeit in Ewigkeit.
Amen.
3
u/HinataLovelace 3d ago
Du frägsch bezüglich Religion nach Logik? Passt leider scho vo Anfang a nöd zäme.
-1
u/SchoggiToeff 3d ago
Ich frög mich eher, warum hät sich das suscht no niemmert so direkt und explizit gfrögt.
1
u/HelloThereItsMeAndMe 3d ago
Das chasch du jo selber entscheide. Es spielt kei Rolle i wellere sproch du es ufsägsch, Au nöd ob's hochdütsch isch.
1
u/ShadowZpeak 3d ago
Lorenz Schpitzchopf und Schoggitoeff sind weniger unterscheidbar als mer müsst meine
1
1
u/Happy_Doughnut_1 3d ago
Kasch au wieder uf Latinisch, wenn wetsch. Dia ganz Mess isch uf Hochdütsch, isch okay, wenn au z Vater unser uf Hochdütsch isch.
1
u/SchoggiToeff 3d ago
Also usser d Lessig (no Verstänlich) und die meischte Lieder und Gebet isch s letschti mal eigentli fascht alles uf Schwiizer Düütsch gsi.
PS: Wo gits die Leibchrischti Chips, und gits die au in Paprika oder Aromat?
1
u/Happy_Doughnut_1 3d ago
bi üs is isch schu lang alles uf Hochdütsch, hand aber au schu lang kei Schwizer Pfarrer meh kah.
1
u/Tatonkagirl 2d ago edited 2d ago
I de Schwiz underscheidet mir situational, weli Sprach mr bruched. Hochdütsch, aso Standardsprach, für Amt, Schuel und Chile, Schwizerdütsch für de Rest. Das änderet sich natürli au mit de Zit - hüt redet mr au mit em Amt Schwizerdütsch oder ebe teils Lesige i de Chile.
Ah und die Chips hemmer scho as Chind i de Drogerie postet 😂
1
u/SchoggiToeff 2d ago
ALso ich chan mi nöd erinner uf em Amt Hauchdüütsch gschwätzt ha. Aso das mues choge, choge lang zrugg si.
2
u/Tatonkagirl 2d ago edited 2d ago
Ja, drum hani ja gschribe: es änderet sich mit de Zit 😉 Ich mag mi nämli erinnere, as i as Chind an ere Ziviltrauig gsi bi, und die hend da uf Hochdütsch gmacht.
0
u/Kaptein_Kaos 3d ago
So wiit ig weiss ligts dra, dass mundart sehr lang aus "pöbel sprach" verpönt worde isch vo de "gehobene gesellschaft" bis künstler wie z.b. dr Mani Matter die sichtwiis gänderet hei.
1
u/SchoggiToeff 3d ago
Ich würd säge, dass die ghobeni Schicht vo Basel und Bern (Madame de Meuron) eher fern vom Pöbel isch.
S gross Mundart Revival isch sicher mit em zwoite Weltchrieg und dä geischtige Landesverteidigung cho. Da sind dänn au au vilie Film in Schwiizer Düütsch dreit worde. Dä Resigeure Leopold Lindtberg isch da znenne. Und spöter dänn, zu Matters Zyyte, dä Franz Schnyder und Kurt Früh wos Schwiizer Kino prägt händ.
Aber au scho vorher hät mr sich um das Kulturguet kümmeret, hät Wörterbücher verleit und suschtigi druckti Literatur vertribe. Bsp. Zürcherische Freitagszeitung 25. Dezember 1885 — e-newspaperarchives.ch
17
u/C_B_Ellacott 3d ago
Vor luuter welle kantig si so vill Schribfehler gmacht. Fascht scho Schizro